Choinka pod lupą, czyli opowieść wigilijna o powietrzu w domu
🎀Gdy w domach pojawiają się choinki, a zapach igliwia miesza się z aromatem pierników, ukazał się artykuł, który każe spojrzeć na bożonarodzeniowe drzewko z zupełnie innej perspektywy — przez pryzmat jakości powietrza.
🎄Drzewka świąteczne są nieodłącznym elementem bożonarodzeniowej tradycji. Zwolennicy naturalnych choinek mogą wybierać spośród wielu gatunków, dostępnych zarówno w formie ciętej, jak i doniczkowej. Rzadko jednak zastanawiamy się nad tym, co — poza zapachem lasu — wnoszą one do naszych mieszkań?
✨Tymczasem iglaki należą do roślin wyjątkowo skutecznie akumulujących pyły zawieszone na powierzchni igieł. To właśnie ten fakt skłonił pracowników Centrum Badań Klimatu (dr Hannę Moniuszko, dr hab. Arkadiusza Przybysza, prof. SGGW oraz dr hab. Roberta Popka, prof. SGGW) oraz ich dyplomantki, do sprawdzenia, czy sposób produkcji choinki — ciętej lub doniczkowej — ma znaczenie dla ilości pyłów wnoszonych do mieszkań oraz dla zdolności drzewek do późniejszego wychwytywania zanieczyszczeń w pomieszczeniach.
🌲Badaniami objęto dwa najpopularniejsze gatunki: świerk pospolity (Picea abies) oraz jodłę kaukaską (Abies nordmanniana) — w obu formach komercyjnych. Wyniki okazały się jednoznaczne: różnice między choinkami ciętymi i doniczkowymi są istotne.
📊Drzewka cięte, niezależnie od gatunku, wnoszą do wnętrz znacznie mniej pyłów niż drzewka doniczkowe. Wynika to głównie ze sposobu ich transportu i przechowywania, który sprzyja mechanicznemu usuwaniu cząstek jeszcze przed zakupem. Jednak jako rośliny fizjologicznie nieaktywne, z czasem zaczynają one uwalniać przede wszystkim większe i średnie frakcje pyłów, stając się dodatkowym źródłem zanieczyszczeń.
📊Inaczej zachowują się choinki doniczkowe. Choć początkowo wnoszą do mieszkań więcej pyłów, znacznie lepiej utrzymują je na powierzchni igliwia. Ich aktywność fizjologiczna sprzyja stabilniejszej retencji cząstek w czasie.
📊Warto jednak podkreślić, że w przypadku najdrobniejszej frakcji pyłów — tej najbardziej szkodliwej dla zdrowia — nie ma uniwersalnej reguły. Efektywną akumulację tej frakcji zaobserwowano zarówno u doniczkowego świerka, jak i u ciętej jodły.
🔔Wybór choinki do domu okazuje się więc kompromisem — pomiędzy estetyką, proekologicznym podejściem a tym, czy traktujemy świąteczne drzewko jedynie jako dekorację, czy również jako tymczasowy filtr powietrza.